Để làm sạch lớp sơn cũ đã bong tróc, bạc màu hay vết gỉ sét trên đồ sắt, chai tẩy sơn là giải pháp thuận tiện, mang lại hiệu quả cao, nhất là với nhu cầu sửa chữa trên quy mô nhỏ, xử lý trên từng chi tiết hoặc tại các vị trí không cần lượng hóa chất quá lớn.

Trong bài viết dưới đây, chúg ta sẽ cùng tham khảo cách loại bỏ lớp sơn bong tróc trước khi sơn mới trên đồ sắt cũ bằng chai tẩy sơn.

1. Vì sao không nên sơn trực tiếp lên lớp sơn cũ đang bong?

Để lớp sơn mới có độ bám chắc cao thì bề mặt nền phải ổn định.

Do vậy nếu trên bề mặt vẫn còn lớp sơn cũ đang trong tình trạng bong tróc, phồng rộp, nứt, bị rỉ ở phía dưới, không còn độ bám với kim loại mà phủ trực tiếp lớp mới lên thì nó sẽ chỉ che được khuyết điểm ban đầu. Lúc này, thực chất lớp mới đang bám trên lớp cũ, trong khi lớp cũ đã không còn bám chắc vào bề mặt cùng với lớp cũ, lớp mới sẽ sớm bị bong ra.

Đó chính là lý do vì sao việc sơn lại đồ sắt cũ phải bắt đầu từ kiểm tra và chuẩn bị bề mặt.

2. Chai tẩy sơn là gì?

Chai tẩy sơn là quy cách đóng gói của hóa chất tẩy lớp phủ, thích hợp cho nhu cầu sử dụng với lượng từ ít đến vừa phải.

Tùy từng sản phẩm, chai tẩy sơn có thể giúp làm mềm hoặc phồng lớp sơn, bẻ gãy liên kết của lớp sơn cũ với bề mặt, từ đó người dùng dễ bóc hoặc cạo bỏ hơn để đến bước tiếp theo là làm sạch và hoàn thiện bề mặt trước khi sơn mới.

Lưu ý rằng, chai tẩy sơn không phải sản phẩm sơn phủ, không có tác dụng phục hồi bề mặt kim loại mà chỉ hỗ trở loại bỏ lớp phủ cũ.

3. Khi nào dạng chai là lựa chọn thuận tiện?

Không phải lúc nào cũng cần một lượng lớn hóa chất cho việc xử lý bề mặt. Trong những trườg hợp sau đây, dạng chai sẽ là lựa chọn phù hợp:

● Xử lý một vài cánh cửa sắt
● Bàn ghế kim loại
● Khung kệ
● Chi tiết máy nhỏ
● Phụ tùng
● Đồ trang trí bằng kim loại
● Khu vực sửa chữa cục bộ

Với nhu cầu sử dụng không thường xuyên, dạng chai còn giúp việc bảo quản lượng còn lại dễ dàng hơn. Còn trong hoạt động sản xuất, chai có dung tích phù hợp cũng là lựa chọn thuận tiện cho từng vị trí làm việc hoặc công việc bảo trì nhỏ.

4. Những trường hợp nên cân nhắc tẩy lớp sơn cũ

Không phải lúc nào cần sơn mới cũng phải tẩy toàn bộ lớp cũ.

Nếu lớp sơn cũ vẫn bám chắc, không bị phồng rộp hay có dấu hiệu bị gỉ bên dưới thì tùy hệ sơn và yêu cầu kỹ thuật, chỉ cần tiến hành các công đoạn chuẩn bị bề mặt khác mà không cần tẩy.

Ngược lại, nên loại bỏ lớp sơn cũ khi đã bị bong, xuống cấp trầm trọng, trên bề mặt được sơn nhiều lớp chồng lên nhau, có vết gỉ phía dưới hoặc cần phải phục hồi lại bề mặt từ đầu.

Như vậy trước khi tiến hành, nên đánh giá đúng tình trạng bề mặt, tránh xử lý quá mức cần thiết.

5. Vì sao đồ sắt cũ thường có nhiều lớp sơn?

Đồ sắt sử dụng nhiều năm thường là đã được sơn lại nhiều lần với quy trình phổ biến là: Sơn cũ → xuống màu → sơn đè → xuống cấp → tiếp tục sơn đè.
Sau nhiều năm, bề mặt sẽ tồn tại một lớp phủ khá dày. Nếu lớp dưới cùng không còn bám chắc thì toàn bộ lớp trên cùng cũng không ổn định.

Đó là lý do vì sao một số đồ sắt khi nhìn bên ngoài thì thấy màu sơn vẫn còn tốt, nhưng chỉ cần cạo nhẹ đã bong thành từng mảng dày.

Với trường hợp này, nên loại sạch toàn bộ lớp phủ cũ thay vì tiếp tục sơn chồng.

6. Chai tẩy sơn và giấy nhám: Nên sử dụng loại nào trước?

Hai sản phẩm này được sử dụng cho những công đoạn khác nhau:

Chai tẩy sơn được dùng để làm mềm lớp phủ, loại bỏ lớp sơn cũ, xử lý tại các vị trí khó chà bằng giấy nhám, giúp giảm khối lượng mài lớp sơn dày.

Giấy nhám được dùng để làm sạch phần còn sót lại sau khi đã tẩy sơn, xử lý mép lớp sơn hoặc một số khuyết điểm, làm đều bề mặt cũng như tạo trạng thái bề mặt phù hợp trước khi sơn.

Thông thường, quy trình sử dụng hiệu quả không phải là dùng một trong hai, mà là kết hợp cả 2:

Tẩy sơn → loại bỏ lớp phủ → làm sạch → chà nhám → sơn lại.

7. Tại sao không nên chỉ dùng giấy nhám cho lớp sơn quá dày?

Giấy nhám có khả năng loại bỏ sơn, nhưng trên lớp phủ quá dày hoặc quá mềm, giấy nhám rất dễ bị bít hạt do cặn sơn bám vào, làm giảm khả năng cắt, gây chậm tiến độ công việc, người dùng phải dùng lực mạnh hơn khiến sinh nhiệt lớn hơn, dẫn đến nguy cơ hỏng bề mặt, đồng thời tốn kém giấy nhám hơn.

Nếu chỉ xử lý trên một cánh cửa nhỏ, vấn đề có thể không đáng kể. Tuy nhiên nếu phải xử lý hàng chục hoặc hàng trăm sản phẩm thì lượng thời gian và vật tư phát sinh sẽ trở thành một khoản chi phí không hề nhỏ.

Vì lý do này, doanh nghiệp cần lựa chọn phương pháp theo tình trạng thực tế của lớp sơn.

8. Quy trình sử dụng chai tẩy sơn cho đồ sắt cũ

Tốt hơn hết là người dùng nên tuân theo hướng dẫn riêng của từng nhà sản xuất. Tuy nhiên, mỗi doanh nghiệp nên tổ chức quy trình công việc theo các bước như sau:

Bước 1: Kiểm tra sản phẩm

Đầu tiên cần xác định số lớp sơn trên bề mặt, tình trạng lớp sơn trên bề mặt, có vết gỉ hay không? sản phẩm có các chi tiết bằng nhựa, cao su hoặc vật liệu khác không? Tránh xử lý khi chưa biết cấu tạo của sản phẩm.

Bước 2: Tháo hoặc che những bộ phận không cần xử lý

Trên một sản phẩm thường có nhiều chi tiết khác nhau, có thể được làm từ các vật liệu khác nhau. Nên tháo hoặc phủ bảo vệ các chi tiết không phù hợp tiếp xúc với chất tẩy trước khi tiến hành.

Bước 3: Vệ sinh sơ bộ

Trước tiên nên loại bỏ bụi bặm, dầu mỡ và các chất bẩn dày trên bề mặt để chất tẩy trực tiếp tiếp xúc với lớp sơn cần làm sạch.

Bước 4: Thử tại một khu vực nhỏ

Bước này rất cần thiết, nhất là khi không biết chính xác về loại sơn, chưa từng tẩy trên vật liệu đó hoặc đồ vật có giá trị cao. Việc thử nghiệm trước giúp đánh giá phản ứng trước khi áp dụng trên diện tích lớn, tránh rủi ro.

Bước 5: Sử dụng theo hướng dẫn

Mỗi sản phẩm khác nhau sẽ có cách dùng khác nhau, nên tuân theo hướng dẫn của nhà sản xuất, không tự suy đoán lượng sử dụng hoặc thời gian chờ. Đặc biệt, không nên để hóa chất lưu lại quá lâu trên bề mặt.

Bước 6: Loại bỏ lớp sơn đã suy yếu

Khi lớp sơn đã bị suy yếu, bước tiếp theo là dùng dụng cụ thích hợp để loại bỏ. Nên kiểm soát thao tác để tránh tạo vết sâu trên kim loại nền.

Bước 7: Làm sạch bề mặt

Tẩy sơn xong, bề mặt cần được tiến hành làm sạch theo hướng dẫn của sản phẩm đẻ cặn từ công đoạn tẩy không làm ảnh hưởng tới độ bám và tính thẩm mỹ của lớp sơn mới.

Bước 8: Kiểm tra rỉ sét

Lớp sơn cũ bị loại bỏ sẽ để lộ tình trạng thật của bề mặt kim loại. Nếu có vết rỉ, cần xử lý trước khi sơn lại.

Bước 9: Chà nhám hoàn thiện

Nên dùng giấy nhám để xử lý bề mặt theo yêu cầu của hệ sơn mới. Sau đó vệ sinh bụi trước khi chuyển sang sơn.

9. Tẩy sơn có loại bỏ luôn rỉ sét không?

Câu trả lời là không. Tẩy sơn chỉ giúp loại bỏ lớp phủ. Việc xử lý rỉ cần được xử lý riêng. Giải quyết cả lớp phủ lần tình trạng của vật liệu nền sẽ giúp bề mặt phục hồi tốt hơn.

10. Những vị trí trên đồ sắt cần kiểm tra kỹ

Trong quá trình tẩy nên chú ý tới các chi tiết như:

● Mép dưới cửa
● Mối hàn
● Góc khuất
● Điểm đọng nước
● Vị trí bắt vít
● Chân bàn ghế
● Khu vực thường xuyên tiếp xúc với nước

Đây là những vị trí thường xuống cấp nhanh hơn bề mặt phẳng ở phía trên. Nếu chỉ xử lý “bề nổi” mà bỏ qua các góc khuất thì lớp sơn mới sẽ tiếp tục bị hỏng từ các vị trí đó.

11. Những lỗi thường gặp khi dùng chai tẩy sơn

Cho rằng càng dùng nhiều càng hiệu quả

Dùng quá mức sẽ khiến:

● Tăng chi phí vật tư
● Khó khăn trong công việc vệ sinh
● Tăng lượng chất thải phải xử lý

Vì vậy nên tuân thủ đúng lượng hướng dẫn thay vì tự tăng.

Bỏ qua bước thử nghiệm

Không phải trên mọi bề mặt và sản phẩm, chất tẩy đều sẽ cho hiệu quả như nhau. Việc thử trước giúp đánh giá và giảm rủi ro.

Sơn ngay sau khi tẩy

Lỗi này rất nghiêm trọng vì nếu bề mặt vẫn còn vết gỉ, dầu, bụi bám,… thì lớp sơn mới sẽ không thể bám chắc, đồng đều. Sau khi tẩy, bề mặt nên được làm sạch lần nữa và chuẩn bị theo yêu cầu của hệ sơn mới

Không quan tâm đến an toàn khi sử dụng

Hóa chất tẩy sơn có thành phần có thể ảnh hưởng tới sức khỏe và môi trường. Người sử dụng nên đọc kỹ hướng dẫn an toàn trên bao bì.

Tùy sản phẩm, cần chú ý:

● Chọn nơi làm việc thông thoáng
● Sử dụng đồ bảo hộ lao động phù hợp
● Tránh tiếp xúc với mắt và da
● Tránh để sản phẩm gần nguồn nhiệt nếu sản phẩm có cảnh báo liên quan
● Bảo quản đúng quy định
● Để xa tầm tay trẻ em

Tuyệt đối không chuyển hóa chất sang chai nước uống hoặc bao bì không có nhãn nhận diện.

12. Dạng chai có lợi thế gì đối với người sử dụng nhỏ lẻ?

Dạng chai rất thuận tiện khi cần mang theo, dễ dàng kiểm soát chất lượng, thuận tiện trong bảo quản, cất giữ, phù hợp công việc nhỏ.

Đây là lý do vì sao từ khóa chai tẩy sơn thường gắn với nhu cầu mua sản phẩm cụ thể hơn so với những tìm kiếm mang tính tìm hiểu chung về phương pháp tẩy sơn.

13. Còn đối với doanh nghiệp thì sao?

Nếu mỗi tháng doang nghiệp chỉ cần bảo trì một vài chi tiết thì dạng chai là lựa chọn phù hợp. Tuy nhiên khi cần dùng với lượng lớn thì nên cân nhắc đưa ra quyết định dựa trên:

● Lượng tiêu hao trên mỗi mét vuông hoặc mỗi sản phẩm
● Thời gian xử lý
● Chi phí nhân công
● Chi phí vật tư
● Chi phí làm sạch
● Tỷ lệ phải xử lý lại

Mục tiêu không phải là để mua được chất tẩy có giá thành rẻ nhất, mà là tối ưu tổng chi phí để tạo ra một bề mặt đạt yêu cầu.

14. Chai tẩy sơn trong một hệ thống xử lý bề mặt hoàn chỉnh

Thường thì khi được xử lý bề mặt, đồ sắt cũ sẽ trải chuỗi công đoạn:

Kiểm tra → tẩy lớp phủ → xử lý rỉ → chà nhám → làm sạch → sơn lót → sơn hoàn thiện.

Như vậy, chai tẩy sơn chỉ là một mắt xích trong quy trình này.

Nếu mắt xích này được sử dụng đúng chỗ sẽ giúp những công đoạn sau thuận lợi hơn đáng kể, nhất là khi lớp sơn cũ dày, việc giảm khối lượng mài cơ học có thể tiết kiệm đáng kể thời gian xử lý.

15. Nhật Tiến Hưng và nhóm vật tư xử lý bề mặt

Nhật Tiến Hưng có nhiều năm kinh nghiệm sản xuất giấy nhám, keo 502 và hóa chất tẩy sơn, phục vụ các nhu cầu liên quan đến xử lý, hoàn thiện và liên kết bề mặt.

Dưới góc nhìn của Nhật Tiến Hưng, đối với đồ sắt cũ, việc lựa chọn vật tư nên dựa trên tình trạng cụ thể của sản phẩm.

Có trường hợp chỉ cần giấy nhám là có thể xử lý hoàn toàn. Nhưng trên bề mặt có lớp sơn quá dày, việc sử dụng sản phẩm tẩy trước sẽ thuận tiện hơn. Ngoài ra, có những sản phẩm sau khi tẩy mới để lộ vết rỉ nên cần được xử lý trước khi sơn.

Daonh nghiệp nắm rõ chức năng của từng loại vật tư sẽ biết cách kết hợp để đạt được hiệu quả cao nhất với thời gian và chi phí tối ưu nhất.

16. Kết luận

Chai tẩy sơn là rất thuận tiện khi cần loại bỏ lớp phủ cũ trên cửa sắt, bàn ghế, khung kệ, phụ tùng và nhiều sản phẩm kim loại cần phục hồi, giúp giảm đánh kể công sức xử lý cơ học trên lớp sơn dày hoặc vị trí khó chà nhám.

ĐT